Mojregion.eu - Mój region w Europie

O programie

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich będzie realizowany w latach 2007-2013 na terenie całego kraju. Podstawą realizacji założeń strategicznych Programu, opisanych w Krajowym Planie Strategicznym Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, będą działania na rzecz rozwoju obszarów wiejskich w ramach czterech osi priorytetowych:

Oś 1: Poprawa konkurencyjności sektora rolnego i leśnego;
Oś 2: Poprawa środowiska naturalnego i obszarów wiejskich;
Oś 3: Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej;
Oś 4: Leader.
Wszystkie działania będą współfinansowane z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz ze środków krajowych przeznaczonych na ten cel w ustawie budżetowej. Instytucją zarządzającą Programem jest Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Instytucja zarządzająca powierza zadania dotyczące wdrażania Programu podmiotom wdrażającym zgodnie z przepisami o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Zadania instytucji zarządzającej dotyczące wdrażania działań objętych programem wykonuje Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR), Agencja Rynku Rolnego (ARR), samorządy województw (SW) oraz podmiot wyłoniony zgodnie z przepisami o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich. Rolę agencji płatniczej, na podstawie uzyskanej akredytacji będzie pełnić Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Ponadto Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi będzie pełnił funkcję jednostki koordynującej. Jako jednostka certyfikująca będzie działać Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej – organ niezależny od instytucji zarządzającej, agencji płatniczej i jednostki koordynującej. Łączna kwota środków na PROW 2007 – 2013 to ok. 17,2 mld euro, z czego ponad 13,2 mld euro będzie pochodzić z budżetu UE (EFRROW), a ok. 4 mld stanowić będą krajowe środki publiczne. Szczegółowe informacje na temat PROW 2007-2013 znajdują się na stronie internetowej Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi (www.minrol.gov.pl) oraz Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (www.arimr.gov.pl).Aktualną wersję Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 można pobrać ze strony internetowej serwisu PROW 2007-2013 (dział Dokumenty do pobrania).

Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu pełnić będzie funkcję Instytucji Wdrażającej dla następujących działań:

Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i zastosowaniem rolnictwa i leśnictwa
Podstawowe usługi dla gospodarki i ludności wiejskiej
Odnowa i rozwój wsi
Oś IV LEADER

Ta część programu będzie wdrażana przez specjalnie w tym celu powołany Wydział Zarządzania PROW w Departamencie Polityki Regionalnej.

Działanie 1.6 Poprawianie i rozwijanie infrastruktury związanej z rozwojem i zastosowaniem rolnictwa i leśnictwa

Działanie wdrażane w ramach dwóch schematów:

1) schemat I – Scalanie gruntów;

2) schemat II – Gospodarowanie rolniczymi zasobami wodnymi.

Schemat I: Pomoc udzielana w ramach schematu służy poprawie struktury obszarowej poszczególnych gospodarstw rolnych oraz gruntów leśnych. W wyniku zmniejszania liczby działek ewidencyjnych uzyskuje się poprawę efektywności gospodarowania poprzez zmniejszenie kosztów transportu oraz ułatwienie mechanizacji upraw polowych, jednocześnie zapewniając każdej z poscaleniowych działek ewidencyjnych dostęp do urządzeń infrastruktury technicznej. W ramach projektu scalenia przeprowadza się prace w zakresie zagospodarowania poscaleniowego terenu, uwzględniające wymogi środowiska naturalnego. Prace te obejmują w szczególności zapewnienie niezbędnych dróg dojazdowych do gruntów rolnych i leśnych stanowiących własność gmin.

Na podstawie doświadczeń wynikających z wdrażania działania „Scalanie gruntów” w ramach SPO „Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich” przeprowadzone zostaną badania dotyczące efektywności ekonomicznej projektów. Wyniki tych badań pozwolą na przyszłe wprowadzenie do oceny projektów w ramach niniejszego działania także elementu oceny ekonomicznej.

Schemat II: Pomoc udzielana w ramach schematu dotyczy realizacji projektów z zakresu melioracji wodnych, a także projektów związanych z kształtowaniem przekroju podłużnego i poprzecznego oraz układu poziomego koryta cieku naturalnego, pod warunkiem, że służą one regulacji stosunków wodnych w glebie, ułatwieniu jej uprawy oraz ochronie przeciwpowodziowej użytków rolnych, w tym w szczególności:

· budowa lub remont urządzeń melioracji wodnych służących do retencjonowania i regulacji poziomu wód, np. jazów, zastawek, zbiorników wodnych, stopni wodnych itp.,

· budowa lub remont systemów nawodnień grawitacyjnych,

· remont istniejących urządzeń melioracji wodnych w celu dostosowania ich do nawodnień grawitacyjnych,

· budowa lub remont urządzeń doprowadzających i odprowadzających wodę w ramach systemów urządzeń melioracji wodnych,

· projekty służące poprawie warunków korzystania z wód dla potrzeb rolnictwa,

· projekty z zakresu poprawy ochrony przeciwpowodziowej użytków rolnych.

Cel działania

Schemat I

1. Poprawa struktury obszarowej gospodarstw rolnych poprzez wykonanie prac scaleniowych.

2. Wytyczenie i urządzenie funkcjonalnej sieci dróg dojazdowych do gruntów rolnych i leśnych oraz dojazdów do zabudowań gospodarczych.

3. Wydzielenie, bez procedury wywłaszczeniowej, niezbędnych gruntów na cele infrastruktury technicznej i społecznej w ramach postępowania scaleniowego.

Schemat II

1. Poprawa jakości gleb poprzez regulację stosunków wodnych.

2. Zwiększenie retencji wodnej.

3. Poprawa ochrony użytków rolnych przed powodziami.

Zakres działania

Schemat I:

1) opracowanie projektu scalenia (dokumentacji geodezyjno-prawnej);

2) zagospodarowanie poscaleniowe związane z organizacją rolniczej przestrzeni produkcyjnej.

Schemat II:

1) opracowanie dokumentacji technicznej projektów;

2) koszty robót budowlano-montażowych z zakresu melioracji wodnych, w tym dotyczących retencji wodnej, w szczególności budowy i modernizacji sztucznych zbiorników wodnych, budowli piętrzących oraz urządzeń do nawodnień grawitacyjnych i ciśnieniowych;3) koszty wykupu gruntu pod inwestycje (koszty te nie mogą stanowić więcej niż 10% całkowitych kosztów kwalifikowalnych projektu).

Beneficjent

Schemat I – Starosta

Schemat II - Wojewódzki Zarząd Melioracji i Urządzeń Wodnych

Forma i wysokość pomocy Pomoc polega na refundacji kosztów kwalifikowalnych poniesionych na realizację projektów.

Schemat I

Pomoc może być przyznana na projekty:

1) zgodne z ustawą z dnia 26 marca 1982 roku o scalaniu i wymianie gruntów (Dz. U. z 2003r. Nr 178 poz. 1749 z późn. zm.) w szczególności poparte wystąpieniem do starosty ponad 50% właścicieli gospodarstw rolnych z projektowanego obszaru scalenia, lub których łączny obszar przekracza połowę powierzchni projektowanego obszaru scalenia;

2) zgodne z wieloletnim programem inwestycyjnym;

3) dla których opracowano założenia do projektu scalenia gruntów;

4) dla których przeprowadzono ocenę oddziaływania na środowisko zgodnie z ustawą z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006r. Nr 129 poz. 902 z późn. zm.);

5) które nie będą realizowane na obszarach NATURA 2000 oraz obszarach chronionych;

6) dla których maksymalny koszt opracowania projektu scalenia nie przekroczy kwoty:a) 500 euro na 1 ha gruntów objętych postępowaniem dla województw: lubelskiego, podkarpackiego, małopolskiego, śląskiego i świętokrzyskiego,b) 350 euro na 1 ha gruntów objętych postępowaniem – dla pozostałych województw,

7) w zakresie zagospodarowania poscaleniowego, związanego z organizacją rolniczej przestrzeni produkcyjnej, zgłoszonych do realizacji w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego „Restrukturyzacja i modernizacja sektora żywnościowego oraz rozwój obszarów wiejskich 2004-2006”;

8) dla których maksymalny koszt wykonania prac poscaleniowych nie przekroczy kwoty 900 euro na 1 ha scalanych gruntów.

Schemat II

Pomoc może być przyznana na projekty:

1) zgodne z ustawą z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne (Dz. U. z 2005r. Nr 239 poz. 2019 z późn. zm.), w szczególności:a) poparte wystąpieniem właścicieli gruntów o przeprowadzenie inwestycji w zakresie budowy urządzeń melioracji wodnych szczegółowych,b) dla których po zrealizowaniu projektu właściciele gruntów dokonają zwrotu 20% kosztów wykonania urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, określonych w końcowym raporcie z realizacji inwestycji, w ramach opłaty inwestycyjnej, stanowiącej dochody budżetu państwa,

2) z zakresu budowy i modernizacji urządzeń melioracji wodnych, w tym dotyczących retencji wody i nawodnień użytków rolnych;

3) dla których opracowano kosztorys inwestorski;

4) zgodne z ustawą z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2006r. Nr 129 poz. 902 z późn. zm.), w szczególności w zakresie przeprowadzania ocen oddziaływania na środowisko;

5) zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. – o ochronie przyrody (Dz.U. 92 poz. 880 z późn. zm.), w szczególności w zakresie:

a) nie powodowania pogorszenia stanu siedlisk przyrodniczych, siedlisk roślin i zwierząt na obszarach Natura 2000,

b) uzyskiwania decyzji wojewody dotyczącej warunków prowadzenia robót na terenach o walorach krajobrazowych i ekologicznych, terenach masowych lęgów ptactwa, występowania skupień gatunków chronionych oraz tarlisk, zimowisk i miejsc masowej migracji ryb i innych organizmów wodnych, w tym na obszarach Natura 2000, rezerwatów przyrody, itp.

Poziom wsparcia

Poziom pomocy wynosi maksymalnie 100% kosztów kwalifikowalnych inwestycji.Wymagany krajowy wkład środków publicznych, w wysokości co najmniej 25% kosztów kwalifikowalnych projektu, pochodzi z budżetu państwa.

Działanie 3.2 Podstawowe usługi dla gospodarki i ludności wiejskiej

Poprawa podstawowych usług na obszarach wiejskich, obejmujących elementy infrastruktury technicznej, warunkujących rozwój społeczno-gospodarczy, co przyczyni się do poprawy warunków życia oraz prowadzenia działalności gospodarczej.

Zakres działania Pomocy udziela się na realizację projektów w zakresie:

1) gospodarki wodno-ściekowej w szczególności:

a) zaopatrzenia w wodę,

b) odprowadzania i oczyszczania ścieków, w tym systemów kanalizacji sieciowej lub kanalizacji zagrodowej,

2) tworzenia systemu zbioru, segregacji, wywozu odpadów komunalnych;

3) wytwarzania lub dystrybucji energii ze źródeł odnawialnych, w szczególności wiatru, wody, energii geotermalnej, słońca, biogazu albo biomasy. Zakres pomocy obejmuje koszty inwestycyjne, w szczególności: zakup materiałów i wykonanie prac budowlano – montażowych, zakup niezbędnego wyposażenia.

Beneficjent Gmina lub jednostka organizacyjna, dla której organizatorem jest j.s.t. wykonująca zadania określone w Zakresie pomocy.

Kryteria dostępu Pomoc może być przyznana na:

1) projekt realizowany w miejscowości należącej do:

−gminy wiejskiej lub

−gminy miejsko-wiejskiej, z wyłączeniem miast liczących powyżej 5 tys. mieszkańców, lub

−gminy miejskiej, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tys.

2) projekt spełniający wymagania wynikające z obowiązujących przepisów prawa, które mają zastosowanie do tego projektu.

Forma i wysokość pomocy Pomoc ma formę zwrotu części kosztów kwalifikowalnych projektu.Maksymalna wysokość pomocy na realizację projektów w jednej gminie, w okresie realizacji Programu, nie może przekroczyć:

1) 4 000 000 zł - na projekty w zakresie gospodarki wodnościekowej;

2) 200 000 zł – na projekty w zakresie tworzenia systemu zbioru, segregacji, wywozu odpadów komunalnych;

3) 3 000 000 zł - na projekty w zakresie wytwarzania lub dystrybucji energii ze źródeł odnawialnych.Równowartość kwoty wyrażona w euro ma charakter indykatywny.Poziom pomocyPoziom pomocy Z EFRROW wynosi maksymalnie 75% kosztów kwalifikowanych inwestycji.Wymagany krajowy wkład środków publicznych, w wysokości, co najmniej 25% kosztów kwalifikowalnych projektu pochodzi ze środków własnych.

Działanie 3.3 Odnowa i rozwój wsi

Realizacja działania tworzy warunki dla rozwoju społeczno-ekonomicznego obszarów wiejskich i aktywizacji ludności wiejskiej przez wsparcie inwestycyjne przyznawane na realizację projektów związanych z zagospodarowaniem przestrzeni publicznej, w tym utrzymaniem, odbudową i poprawą stanu dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego wsi oraz podniesienie atrakcyjności turystycznej obszarów wiejskich.

Cel działania Działanie będzie wpływać na poprawę jakości życia na obszarach wiejskich przez zaspokojenie potrzeb społecznych i kulturalnych mieszkańców wsi oraz promowanie obszarów wiejskich. Umożliwi rozwój tożsamości społeczności wiejskiej, zachowanie dziedzictwa kulturowego i specyfiki obszarów wiejskich oraz wpłynie na wzrost atrakcyjności turystycznej i inwestycyjnej obszarów wiejskich.

Zakres działania Pomocy finansowej udziela się podmiotom z tytułu inwestycji w zakresie:

1) budowy, przebudowy, remontu lub wyposażenia obiektów:

a) pełniących funkcje publiczne, społeczno-kulturalne, rekreacyjne i sportowe,

b) służących promocji obszarów wiejskich, w tym propagowaniu i zachowaniu dziedzictwa historycznego, tradycji, sztuki oraz kultury,

2) kształtowania obszaru przestrzeni publicznej;

3) budowy remontu lub przebudowy infrastruktury związanej z rozwojem funkcji turystycznych, sportowych lub społeczno-kulturalnych;

4) zakupu obiektów charakterystycznych dla tradycji budownictwa w danym regionie, w tym budynków będących zabytkami, z przeznaczeniem na cele publiczne;

5) odnawiania, eksponowania lub konserwacji lokalnych pomników historycznych, budynków będących zabytkami lub miejsc pamięci;

6) kultywowania tradycji społeczności lokalnej oraz tradycyjnych zawodów.

Beneficjent Osoba prawna: gmina, instytucja kultury, dla której organizatorem jest jednostka samorządu terytorialnego, kościół lub inny związek wyznaniowy, organizacja pozarządowa mająca status organizacji pożytku publicznego (w rozumieniu ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i wolontariacie).

Kryteria dostępu Pomoc finansowa może być przyznana, jeżeli:

1) projekt realizowany jest w miejscowości należącej do:

− gminy wiejskiej lub

− gminy miejsko-wiejskiej, z wyłączeniem miast liczących powyżej 5 tys. mieszkańców, lub

− gminy miejskiej, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tys.mieszkańców,

2) projekt wpisuje się w zakres Planu Odnowy Miejscowości;

3) projekt nie ma charakteru komercyjnego;

4) w przypadku, gdy projekt realizowany będzie na nieruchomości nie należącej do beneficjenta, beneficjent posiada prawo do dysponowania tą nieruchomością na cele określone w projekcie przez okres 7 lat po realizacji projektu;

5) organizacja pozarządowa działa w obszarze zbieżnym z celami działania„Odnowa i rozwój wsi” w szczególności na rzecz aktywizacji ludności, rozwoju oraz zachowania dziedzictwa kulturowego lub przyrodniczego;6) projekt składany przez instytucję kultury, dla której organizatorem jest jednostka samorządu terytorialnego został zaakceptowany przez tę jednostkę.

Forma i wysokość pomocy Pomoc finansowa ma formę refundacji części kosztów kwalifikowalnych projektu. Maksymalna wysokość pomocy na realizację projektów w jednej miejscowości wynosi 500 000 zł w okresie realizacji Programu. Wielkość pomocy przyznanej na realizację jednego projektu nie może być niższa niż 25 000 zł.Równowartość kwoty wyrażona w euro ma charakter indykatywny.

Poziom pomocy Poziom pomocy finansowej z EFRROW wynosi maksymalnie 75% kosztów kwalifikowalnych projektu.Wymagany krajowy wkład środków publicznych, w wysokości co najmniej 25% kosztów kwalifikowalnych projektu, pochodzi ze środków własnych beneficjenta.

OŚ IV LEADER


Leader jest podejściem wielosektorowym, przekrojowym i partnerskim, realizowanym lokalnie na określonym obszarze, umożliwiającym osiągnięcie celów osi trzeciej.Celem osi czwartej jest przede wszystkim budowanie kapitału społecznego poprzez aktywizację mieszkańców oraz przyczynianie się do powstawania nowych miejsc pracy na obszarach wiejskich, a także polepszenie zarządzania lokalnymi zasobami i ich waloryzacja, w skutek pośredniego włączenia lokalnych grup działania w system zarządzania danym obszarem. Pomocne w osiągnięciu celów osi będą również projekty współpracy.

Opis OSI Leader jest podejściem przekrojowym, które ma przyczynić się do aktywizacji społeczności wiejskich poprzez włączenie partnerów społecznych i gospodarczych do planowania i wdrażania lokalnych inicjatyw.Lokalne podejście powiązane z określonym obszarem, wpływa na lepsze zdefiniowanie problemów obszaru i określenie sposobów ich rozwiązania. Leader jest oddolnym partnerskim podejściem do rozwoju obszarów wiejskich, realizowanym przez lokalne grupy działania (LGD), polegającym na opracowaniu przez lokalną społeczność wiejską lokalnej strategii rozwoju (LSR) oraz realizacji wynikających z niej innowacyjnych projektów łączących zasoby ludzkie, naturalne, kulturowe, historyczne, itp., wiedzę i umiejętności przedstawicieli trzech sektorów: publicznego, gospodarczego i społecznego. Przedstawiciele tych sektorów tworzą partnerstwo zwane lokalną grupą działania, które jest reprezentatywne dla obszarów objętego LSR. Na poziomie decyzyjnym LGD, co najmniej 50% stanowią partnerzy gospodarczy i społeczni. Lokalna grupa działania wybiera projekty, których realizacja przyczyni się do osiągnięcia celów wspólnie opracowanej lokalnej strategii rozwoju.Takie oddolne podejście wzmocni spójność podejmowanych lokalnie decyzji, podniesie jakość zarządzania i przyczyni się do wzmocnienia kapitału społecznego w społecznościach wiejskich a także skłoni do stosowania innowacyjnych rozwiązań w zakresie rozwoju danego obszaru. W ramach podejścia Leader będzie również wspierana działalność lokalnych grup działania, w tym realizowane przez nie projekty współpracy.Realizacja osi 4 w dłuższej perspektywie czasowej przyczyni się do osiągnięcia celów osi trzeciej.

Poziom wsparcia Udział środków Unii Europejskiej (EFRROW) i krajowych środków publicznychw finansowaniu realizacji 80% do 20%.

Zasięg geograficzny Obszary działania LGD.

Działanie 4.1 Wdrażanie Lokalnych Strategii Rozwoju

Działanie ma na celu umożliwienie mieszkańcom obszaru objętego lokalną strategią rozwoju (LSR) realizacji projektów w ramach tej strategii. Realizacja strategii powinna przyczynić się do poprawy jakości życia na obszarach wiejskich m.in. poprzez wzrost aktywności lokalnych społeczności oraz stymulowanie powstawania nowych miejsc pracy.W ramach realizacji LSR, zatwierdzonych przez samorząd województwa, LGD wybiera projekty do realizacji w ramach środków przyznanych na realizację strategii. Pracownicy LGD pomagają wnioskodawcom w przygotowaniu projektów. Wnioski te mogą dotyczyć projektów kwalifikujących się do udzielenia pomocy w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej:-różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej,-tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw,-odnowa i rozwój wsi, oraz innych projektów zwanych dalej „małymi projektami”, które niekwalifikują się do wsparcia w ramach działań osi 3, ale przyczyniają się do osiągnięcia celów tej osi, tj. poprawy jakości życia lub większego zróżnicowania działalności gospodarczej na obszarze działania LGD.

Procedura i harmonogram wyboru lokalnych grup działania, w tym kryteria wyboru: Instytucja Zarządzająca (IZ) deleguje część swoich zadań w zakresie wyboru LGD w ramach wdrażania PROW na rzecz samorządów województw (SW). Samorządy województw w porozumieniu z Instytucją Zarządzającą ogłaszają nabór wniosków LGD na realizację lokalnej strategii rozwoju najpóźniej w trzecim kwartale 2008 r. LGD składa wniosek na realizację lokalnej strategii rozwoju do SW, na terenie, którego ma siedzibę. Wybór LGD odbywa się na podstawie kryteriów, określonych na poziomie krajowym przez Instytucję Zarządzającą, odnoszących się do potencjału organizacyjno administracyjnego LGD oraz jakości LSR.Umowy podpisywane są z wybranymi lokalnymi grupami działania przez odpowiedni samorząd województwa. Wnioski o pomoc oraz wnioski o płatność składane przez LGD weryfikuje SW. Zweryfikowane przez SW wnioski o płatność przekazywane są do Agencji Płatniczej, pełniącej funkcje płatnicze w ramach osi 4.Najpóźniej 3 lata po podpisaniu umów z LGD na realizację LSR przewiduje się weryfikację działalności LGD pod względem realizacji LSR oraz potencjału organizacyjno-administracyjnego. Po ww. weryfikacji LGD przewiduje się drugi nabór wniosków LGD na realizację LSR. Kryteria i zasady wyboru LGD będą takie same jak kryteria określone dla pierwszego naboru LGD przeprowadzonego w pierwszym roku realizacji PROW 2007-2013. Jeżeli działania realizowane przez LGD nie byłyby zgodne z LSR lub zaplanowane w ramach strategii cele i działania nie zostałyby osiągnięte, wówczas niewykorzystane przez LGD środki finansowe mogłyby zostać przesunięte na rzecz LGD wybranych w drugim naborze. Ponadto, na podstawie wyników przeprowadzonej oceny funkcjonowania LGD, określone funkcje płatnicze mogą zostać im delegowane.

Kryteria dostępu i wyboru LGD:

1. Kryteria dostępu dla LGD:

a) partnerstwo trójsektorowe składające się z przedstawicieli sektora publicznego, gospodarczego i społecznego;

b) na poziomie decyzyjnym partnerstwa przynajmniej 50% stanowią partnerzy gospodarczy i społeczni, w tym przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego, w szczególności: rolnicy, kobiety wiejskie, młodzi ludzie oraz ich stowarzyszenia;

c) LGD przygotowuje lokalną strategię rozwoju; obszar objęty LSR jest spójny i obejmuje zgodnie z przyjętą definicją obszarów wiejskich, miejscowości znajdujące się w granicach administracyjnych:-gmin wiejskich,-gmin miejsko-wiejskich, z wyłączeniem miast liczących powyżej 20 tys. mieszkańców,-gmin miejskich, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tys. mieszkańców,

d) struktura organizacyjna LGD zapewnia rozdzielenie funkcji zarządczej oddecyzyjnej;

e) obszar, na którym jest realizowana LSR, liczy co najmniej 10 tys. i nie więcej niż 150 tys. mieszkańców;

f) dopuszcza się możliwość działania wyłącznie jednej LGD na danym obszarze;

g) LGD musi posiadać potencjał administracyjny do zarządzania środkami publicznymi i wdrożenia lokalnej strategii rozwoju.

2. Kryteria wyboru LGD będą dotyczyły oceny:

1) Potencjału organizacyjno - administracyjnego LGD:

a) Struktury LGD;
b) Struktury organu decyzyjnego;
c) Zasad i procedur rozszerzania składu LGD;
d) Szczegółowych zasad i procedur funkcjonowania LGD;
e) Procedur wyboru projektów;
f) Kryteriów oceny projektu przez LGD;
g) Dotychczasowej działalności LGD lub partnerów tworzących LGD;
h) Kwalifikacji i doświadczenia osób wchodzących w skład organu decyzyjnego.
2) Jakości lokalnej strategii rozwoju (LSR) w szczególności w zakresie:

a) Związku i spójności przyjętych w LSR kierunków rozwoju z uwarunkowaniamilokalnymi;
b) Analizy SWOT
c) Celów LSR;
d) Adekwatności przedstawionych przedsięwzięć w stosunku do celów LSR;
e) Zintegrowanego charakteru LSR;
f) Innowacyjnego charakteru proponowanych w LSR przez LGD rozwiązań i działań;
g)Działania zaplanowane w LSR zapewniły udział partnerów lokalnych i mieszkańców w procesie przygotowania LSR;
h)Działania zaplanowane w LSR zapewniają udział partnerów lokalnych i mieszkańców w procesie wdrażania/aktualizacji LSR;
i) Metodologii ewaluacji własnej LGD i oceny realizacji LSR oraz na tej podstawie aktualizacji LSR;
j) Budżetu wraz z harmonogramem przedsięwzięć w ramach LSR;
k)Powiązania z innymi dokumentami planistycznymi i wpływu na rozwój obszaru objętego LSR.

Planowana liczba lokalnych grup działania Liczba lokalnych grup działania będzie się zwiększać w miarę wdrażania osi 4 Leader.Można szacować, iż liczba lokalnych grup działania będzie wynosiła pod koniec okresu programowania około 200 LGD.

Minimalny udział procentowy partnerów społecznych i organizacji wywodzących się ze społeczeństwa obywatelskiego na poziomie decyzyjnym lokalnej grupy działania. Na poziomie decyzyjnym LGD partnerzy gospodarczy i społeczni, w tym przedstawiciele społeczeństwa obywatelskiego, w szczególności: rolnicy, kobiety wiejskie, młodzi ludzie oraz ich stowarzyszenia stanowią co najmniej 50% składu ciała decyzyjnego LGD.

Planowany procentowy udział obszarów wiejskich objętych zakresem działania lokalnych strategii rozwoju Zaangażowanie w realizację osi 4 Leader będzie się zwiększać w miarę jej wdrażania.Szacuje się, iż pod koniec realizacji PROW podejściem Leader będzie objęte około 50% obszarów wiejskich spełniających kryteria określone dla tego podejścia.

Zasady wyboru projektów przez lokalne grupy działania Wnioski o pomoc, kwalifikujące się do udzielenia pomocy w ramach osi 4 Leader, mogą dotyczyć tylko projektów zgodnych z LSR, przyjętą przez LGD i zatwierdzoną przez samorząd województwa. Wnioski te mogą dotyczyć:

1) projektów kwalifikujących się do udzielenia pomocy w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej tj.:- różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej,- tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw,- odnowa i rozwój wsi, w tym przypadku projekty muszą spełniać kryteria wyboru określone dla poszczególnych działań osi 3.Projekty odpowiadające działaniu „Różnicowanie w kierunku działalności nierolniczej”, będą realizowane zgodnie z najszerszą definicją obszarów wiejskich tj. na obszarze gmin wiejskich, gmin miejsko-wiejskich z wyłączeniem miast liczących powyżej 20 tys. mieszkańców oraz gmin miejskich, z wyłączeniem miejscowości liczących powyżej 5 tys. mieszkańców.

2) projektów przyczyniających się do poprawy jakości życia lub zróżnicowania działalności gospodarczej na obszarze działania LGD, które nie kwalifikują się do wsparcia w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej, pod warunkiem spełnienia kryteriów dostępu i wyboru, dla których całkowita wartość projektu wynosi od 4 500 zł do 100 000 zł., zwanych dalej „małymi projektami”. Równowartość kwoty wyrażona w euro ma charakter indykatywny.LGD w porozumieniu z samorządem województwa lub agencją płatniczą ustala termin otwarcia naboru wniosków. LGD przygotowuje treść wezwania do składania wniosków, które będzie zawierać między innymi lokalne kryteria wyboru operacji do finansowania. Instytucje wdrażające współpracują z lokalnymi grupami działania w celu efektywnego wdrażania i zarządzania lokalnymi strategiami rozwoju.Wnioskodawca składa wniosek o pomoc do lokalnej grupy działania. LGD podejmuje decyzję o wybraniu lub nie wybraniu projektu do finansowania, w ramach przewidzianego w LSR budżetu.

W przypadku projektów kwalifikujących się do udzielenia pomocy w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej, LGD bierze pod uwagę zgodność projektu z lokalnymi kryteriami wyboru i celami LSR.W przypadku małych projektów, LGD ocenia projekt pod względem zgodności z kryteriami dostępu, określonymi dla małych projektów oraz zgodności z lokalnymi kryteriami wyboru i celami LSR.Następnie, w obu przypadkach, LGD przesyła do właściwego podmiotu wdrażającego pozytywnie ocenione wnioski, które zostały wybrane przez ciało decyzyjne LGD do finansowania w ramach budżetu lokalnej strategii rozwoju. Po wybraniu operacji do finansowania przez LGD instytucja wdrażająca może odmówić wypłaty pomocy w przypadku niespełnienia warunków formalnych lub niedopełnienia zobowiązań przez beneficjenta. Kryteria dostępu w przypadku małych projektów to m.in.:1) zgodność projektu z LSR;2) zgodność projektu z zakresem pomocy określonym w PROW;3) nie finansowanie projektu z innych środków publicznych.

Zasady finansowania LGD Funkcję płatniczą w ramach realizacji osi 4 pełni Agencja Płatnicza. Lokalna grupa działania po wybraniu jej przez SW, w ramach lokalnej strategii rozwoju ma przewidziany budżet, do wysokości, którego wybiera projekty beneficjentów ubiegających się o finansowanie.W przypadku projektów kwalifikujących się do udzielenia pomocy w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej, zasady finansowania zostały określone w ramach działań osi 3. W przypadku małych projektów, z wnioskodawcami, których wnioski zostały wybrane przez LGD do finansowania w ramach budżetu lokalnej strategii rozwoju i które zostały pozytywnie zweryfikowane przez SW, samorząd województwa podpisuje umowę na realizację projektu. Wypłata pomocy na rzecz beneficjenta następuje po pozytywnej weryfikacji wniosku o płatność przez Agencję Płatniczą.

Zakres pomocy Przewiduje się udzielenie pomocy:1. Dla działań mieszczących się w ramach działań osi 3 - tak jak określono dla działań osi 3.2. Dla małych projektów, działania mogą dotyczyć:

a) organizacji szkoleń i innych przedsięwzięć o charakterze edukacyjnym i warsztatowym dla ludności z obszaru objętego LSR86;

b) promocji i rozwoju lokalnej aktywności, w tym promocji lokalnej twórczości kulturalnej i artystycznej, z wykorzystaniem lokalnego dziedzictwa kulturowego, historycznego oraz przyrodniczego;

c) rozwoju agroturystyki i turystyki na obszarach wiejskich, w tym: utworzenia lub zmodernizowania elektronicznej bazy informacji turystycznej oraz stron WWW, przygotowania i wydania folderów i innych publikacji informacyjnych, oznaczenia obiektów ważnych lub charakterystycznych dla obszaru objętego lokalną strategią rozwoju;

d) inicjowania powstawania, rozwoju, przetwarzania, wprowadzenia na rynek oraz podnoszenia jakości produktów i usług bazujących na lokalnych zasobach, w tym naturalnych surowcach i produktach rolnych i leśnych oraz tradycyjnych sektorach gospodarki;

e) organizacji imprez kulturalnych, rekreacyjnych, sportowych na obszarze objętym działalnością LGD; 86 Dotyczy przedsięwzięć innych niż realizowane w ramach działania 1.1 Szkolenia zawodowe dla osób zatrudnionych w rolnictwie i leśnictwie.

f) zakupu i nasadzenia tradycyjnej roślinności oraz starych odmian roślin (nasion, sadzonek, kłączy, bulw, etc.) w celu wykorzystania lub odnowienia cennego dziedzictwa przyrodniczego lub kulturowego ze szczególnym wskazaniem na obszary chronione w tym obszary objęte siecią Natura 2000,

g) zakupu oprogramowania, urządzeń i sprzętu komputerowego (w tym urządzeń i sprzętu umożliwiającego dostęp do Internetu oraz zakup usługi dostępu do Internetu) i ich udostępnianie na potrzeby społeczności wiejskiej w celu podniesienia jakości życia ludności na obszarze działania LGD;

h) renowacji, zabezpieczenia i oznakowania przydrożnych kapliczek, pomników przyrody, odkrywek geologicznych i innych miejsc i budowli charakterystycznych dla danej miejscowości i istotnych dla realizacji LSR wraz z uporządkowaniem terenu wokół tych miejsc;

i) odnawiania elewacji i dachów prywatnych budynków, ogrodzeń, oraz innych obiektów charakterystycznych dla budownictwa danego regionu;

j) zakupu strojów, eksponatów i innego wyposażenia dla zespołów artystycznych, zespołów folklorystycznych oraz innych grup i zespołów kultywujących miejscowe tradycje i zwyczaje;

k) inwestycji służących utrzymaniu i kultywowaniu tradycyjnych zawodów i rzemiosła oraz inwestycji służących wspieraniu twórczości lokalnej lub ludowej

l) budowy/odbudowy małej infrastruktury turystycznej, w szczególności punktów widokowych, miejsc wypoczynkowych i biwakowych, tras narciarstwa biegowego i zjazdowego, tras rowerowych;

m) zakupu wyposażenia świetlic wiejskich i ich remont.

Definicja beneficjenta W przypadku projektów kwalifikujących się do udzielenia pomocy w ramach działań osi 3 - Jakość życia na obszarach wiejskich i różnicowanie gospodarki wiejskiej – tak jak określono dla działań osi 3.W przypadku małych projektów - osoby fizyczne zameldowane na obszarze działania LGD lub posiadające siedzibę na obszarze działania LGD, jeśli prowadzą działalność gospodarczą, organizacje pozarządowe, osoby prawne i jednostki organizacyjne związków wyznaniowych i kościołów, posiadające siedzibę na obszarze działania LGD lub działające na obszarze LGD.

Poziom dofinansowania W przypadku małych projektów wysokość pomocy na projekt nie może przekroczyć 70% kosztów kwalifikowanych i nie więcej niż 25 000 zł.Poziom dofinansowania dla danego beneficjenta nie może przekroczyć w okresie programowania kwoty 100 000 zł. Równowartość kwoty wyrażona w euro ma charakter indykatywny. W celu wyeliminowania możliwości podwójnego finansowania projektów prowadzone będą kontrole krzyżowe. Szczegółowe zasady dotyczące kontroli krzyżowych zostaną określone na poziomie krajowym.

Finansowanie Funkcje płatniczą w ramach realizacji osi 4 sprawuje akredytowana Agencja Płatnicza, która wypłaca pomoc lokalnej grupie działania na przedsięwzięcia w ramach działań 4.2 oraz 4.3. Agencja płatnicza dokonuje także wypłaty na rzecz beneficjentów działania 4.1. Wypłata pomocy na rzecz beneficjenta następuje po pozytywnej weryfikacji wniosku o płatność przez Agencje Płatniczą. Wartość budżetu określonego w LSR na realizację tej strategii będzie zależała od liczby mieszkańców objętych LSR. Koszt całkowity: 1 023 615 385 EURWydatki publiczne: 620 500 000 EUR.

Działanie 4.2 Wdrażanie projektów współpracy

Zakres działania W ramach działania pomoc jest przyznawana LGD na realizację projektów współpracy międzyregionalnej i międzynarodowej:1) zawartych w LSR;2) nieuwzględnionych w LSR, ale zgodnych z celami LSR, opracowanej i realizowanej przez LGD.Na projekt współpracy składa się:1) przygotowanie projektu, w tym opracowanie koncepcji projektu;2) realizacja projektu.Projekty współpracy:

1) muszą zakładać realizację wspólnych przedsięwzięć;

2) mogą angażować, poza LGD, inne partnerstwa będące grupami lokalnych partnerów, które zajmują się zagadnieniem rozwoju obszarów wiejskich;

3) jeżeli angażują inne partnerstwa będące grupami lokalnych partnerów, o których mowa w pkt 2, wówczas poniesione przez nie koszty nie stanowią kosztu kwalifikowanego projektu; tylko koszty koordynacji są kwalifikowalne;

4) jeżeli dotyczą obszarów spoza Unii Europejskiej, wówczas wydatki poniesione w ramach realizacji tej części projektu, nie kwalifikują się do wsparcia z Europejskiego Funduszu Rolnego na Rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW);

5) jeżeli występują koszty związane z planowaniem i przygotowaniem projektu współpracy, tj. koszty organizacji spotkania partnerów w celu poszukiwania partnerów, zapoznania się i ustalenia warunków projektu współpracy, koszty takie są uznawane za koszt kwalifikowalny i powinny stanowić integralną część projektu współpracy.

Definicja beneficjenta Lokalne grupy działania

Procedura i harmonogram wyboru projektów współpracy, w tym kryteria wyboru:Procedura wyboru projektów współpracy Projekty zawarte w LSRProjekty takie są opisane w LSR, a ich oceny dokonuje się na podstawie kryteriów określonych dla projektów współpracy. W wyniku przeprowadzonej oceny, SW akceptuje lub odrzuca realizację projektu współpracy, co powoduje ewentualne zmniejszenie budżetu LSR o koszty realizacji niezaakceptowanego projektu współpracy. Niezaakceptowanie projektu współpracy nie powoduje jednak, że LSR jest odrzucana. Projekty nieuwzględnione w LSRW przypadku projektów współpracy nieuwzględnionych w LSR, LGD może wystąpić do SW, z którym podpisała umowę na realizację LSR, o akceptację takiego projektu na podstawie przedstawionego opisu projektu. W SW dokonuje się oceny projektu w oparciu o kryteria wyboru projektów współpracy. W wyniku przeprowadzonej oceny SW akceptuje lub odrzuca realizację projektu współpracy.

Kryteria wyboru (oceny) projektów współpracy: Kryteria dostępu dla projektów współpracy:

1) projekt zakłada realizację wspólnych przedsięwzięć przez partnerów projektu,

2) projekt jest zgodny z LSR i przyczynia się do osiągnięcia celów LSR;

3) przynajmniej jeden spośród partnerów biorących udział w projekcie współpracy, musi być LGD wybraną w ramach realizacji osi 4-Leader PROW 2007-2013;

4) w ramach projektu powołano koordynatora projektu. Kryteria wyboru projektów współpracy dotyczą w szczególności:

1) potencjału administracyjnego koniecznego do zarządzania/koordynacji projektu;
2) celów projektu;
3) zakresu projektu, w tym wykorzystania lokalnych zasobów i innowacyjnego charakteru prezentowanych rozwiązań;
4) budżetu;
5) oddziaływania projektu na środowisko lokalne.
Harmonogram wyboru i realizacji projektów współpracy Projekty współpracy opisane w LSR i zaakceptowane przez SW – instytucję pełniącą funkcję instytucji wdrażającej dla podejścia Leader, mogą być realizowane po podpisaniu umowy z LGD, które zostały wybrane w pierwszym naborze wniosków na realizację LSR (trzeci kwartał 2008 r.). W przypadku projektów współpracy, które nie zostały uwzględnione w LSR, ale są zgodne z celami LSR, są one przedkładane do zatwierdzenia przez SW, ale najpóźniej do 31 grudnia 2013 r., a ich realizacja musi mieć miejsce w okresie realizacji PROW 2007-2013.

Finansowanie Koszt całkowity: 15 000 000 EURWydatki publiczne: 15 000 000 EUR

Działanie 4.3 Funkcjonowanie lokalnej grupy działania


Działanie zapewni sprawną i efektywną pracę lokalnych grup działania wybranych w ramach realizacji osi 4 PROW 2017-2013 oraz doskonalenie zawodowe osób uczestniczących w realizacji lokalnych strategii rozwoju. Działanie przyczyni się także do budowania kapitału społecznego na wsi, a poprzez to do pobudzenia zaangażowania społeczności lokalnej w rozwój obszaru oraz lepszego wykorzystania potencjału obszarów wiejskich.Warunkiem pobudzania zaangażowania społeczności lokalnej w rozwój obszaru oraz lepszego wykorzystania zasobów obszaru jest budowanie kapitału społecznego na wsi. Z uwagi na ogólnie niski poziom aktywności i zaangażowania społeczności wiejskich na polskiej wsi w struktury lokalne oraz niechęć do współpracy, działania aktywizujące, promocyjne czy szkoleniowe, jakie będą prowadzone przez lokalne grupy działania mają szczególnie istotne znaczenie dla rozwoju obszarów wiejskich w Polsce. W tym celu niezbędne jest również zapewnienie sprawnego funkcjonowania lokalnych grup działania, które będą prowadziły ww. działania aktywizujące i animacyjne.

Zakres działania W ramach działania, pomoc jest przyznawana LGD na realizację aktywności zgodnie z listą kosztów kwalifikowalnych określoną w odrębnych przepisach. Pomoc przyznawana w ramach działania może w szczególności dotyczyć:

1) badań nad obszarem objętym LSR;
2) informowania o obszarze działania LGD oraz o LSR;
3) szkolenia kadr biorących udział we wdrażaniu LSR;
4) wydarzeń o charakterze promocyjnym związanych z obszarem działania LGD i LSR;
5) szkolenia lokalnych liderów;
6) animowania społeczności lokalnych;
7) koszty bieżące LGD (koszty administracyjne związane z działalnością LGD).

Definicja beneficjenta Lokalne Grupy Działania.

Udział kosztów bieżących w budżecie lokalnej grupy działania Koszty bieżące lokalnej grupy działania mogą stanowić maksymalnie do 15% wartości wszystkich działań przeprowadzonych przez LGD w okresie realizacji LSR. W celu zapewnienia efektywnego funkcjonowania LGD opracowane zostaną wytyczne dotyczące maksymalnych kwalifikowanych stawek wynagrodzeń pracowników LGD. Wytyczne te będą mogły ulec zmianie w uzasadnionych przypadkach.

Udział wydatków ponoszonych w ramach art. 59 (a) do (d) rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 na nabywanie umiejętności oraz aktywizację w ramach osi Leader Na działanie 4.31 przeznaczono 152 000 000,00 EUR. W ramach tego działania finansowane są koszty bieżące LGD, nabywanie umiejętności i aktywizacja.